Badanie snu – jak wygląda diagnostyka bezdechu?
Diagnostyka bezdechu sennego jest kluczowym etapem pozwalającym na rozpoznanie choroby oraz dobranie odpowiedniego leczenia. Ponieważ objawy bezdechu pojawiają się głównie podczas snu, ich ocena wymaga specjalistycznych badań monitorujących oddychanie, pracę serca oraz jakość snu pacjenta.
Współczesna medycyna oferuje kilka metod diagnostycznych, które różnią się stopniem zaawansowania oraz miejscem wykonania badania.
Kiedy warto wykonać badanie snu?
Badanie snu zaleca się osobom, u których występują objawy mogące sugerować bezdech senny, takie jak:
- głośne chrapanie,
- przerwy w oddychaniu obserwowane przez partnera,
- uczucie duszenia w nocy,
- nadmierna senność dzienna,
- poranne bóle głowy,
- problemy z koncentracją,
- nadciśnienie tętnicze,
- niewyjaśnione zmęczenie.
Wczesna diagnostyka pozwala uniknąć powikłań sercowo-naczyniowych oraz metabolicznych.
Polisomnografia – złoty standard diagnostyki
Najdokładniejszym badaniem wykorzystywanym w diagnostyce bezdechu sennego jest polisomnografia, wykonywana w warunkach szpitalnych lub w specjalistycznym laboratorium snu.
Co monitoruje polisomnografia?
- przepływ powietrza przez drogi oddechowe,
- ruchy klatki piersiowej i brzucha,
- poziom saturacji krwi,
- aktywność mózgu (EEG),
- ruchy gałek ocznych,
- napięcie mięśni,
- pracę serca,
- pozycję ciała podczas snu.
Dzięki tak szerokiemu zakresowi pomiarów możliwe jest dokładne określenie rodzaju i nasilenia zaburzeń oddychania.
Badanie snu w domu (poligrafia)
Alternatywą dla polisomnografii jest domowe badanie snu, czyli poligrafia, polegająca na monitorowaniu podstawowych parametrów oddechowych w warunkach domowych.
Zalety badania domowego:
- większy komfort pacjenta,
- naturalne warunki snu,
- krótszy czas oczekiwania,
- niższy koszt.
Badanie to mierzy m.in. przepływ powietrza, saturację, tętno oraz ruchy oddechowe i pozwala wykryć większość przypadków obturacyjnego bezdechu sennego.
Jak wygląda przygotowanie do badania snu?
Badanie snu nie wymaga skomplikowanego przygotowania, jednak warto pamiętać o kilku zasadach:
- unikanie alkoholu i środków nasennych przed badaniem,
- zachowanie standardowej rutyny snu,
- przyjęcie regularnych leków (zgodnie z zaleceniem lekarza),
- wygodne ubranie do spania,
- umycie skóry twarzy i głowy (ułatwia przyklejenie czujników).
Jak przebiega badanie snu?
Podczas badania pacjent śpi z podłączonymi czujnikami monitorującymi różne parametry fizjologiczne. Sprzęt jest bezpieczny i nie powoduje bólu, choć początkowo może wymagać przyzwyczajenia.
W przypadku badania domowego pacjent otrzymuje urządzenie wraz z instrukcją montażu i zwraca je następnego dnia w celu analizy danych.
Interpretacja wyników – czym jest wskaźnik AHI?
Kluczowym parametrem diagnostycznym jest AHI (Apnea-Hypopnea Index), określający liczbę epizodów bezdechu i spłycenia oddechu na godzinę snu.
Skala nasilenia bezdechu:
- 5–15 epizodów/h – bezdech łagodny,
- 15–30 epizodów/h – bezdech umiarkowany,
- powyżej 30 epizodów/h – bezdech ciężki.
Wynik badania pozwala lekarzowi dobrać odpowiednią metodę leczenia, np. terapię CPAP, aparat ortodontyczny lub leczenie chirurgiczne.
Co dalej po diagnozie?
Po potwierdzeniu bezdechu sennego pacjent kierowany jest na konsultację specjalistyczną, podczas której ustalany jest plan leczenia. W zależności od wyniku może on obejmować:
- terapię CPAP,
- zmianę stylu życia,
- aparaty wewnątrzustne,
- leczenie chirurgiczne,
- terapię pozycyjną,
- leczenie chorób współistniejących.
Podsumowanie
Badanie snu stanowi podstawę diagnostyki bezdechu sennego i umożliwia wykrycie zaburzeń oddychania, które często pozostają niezauważone przez pacjenta. Najdokładniejszą metodą pozostaje polisomnografia, jednak w wielu przypadkach skuteczną alternatywą jest badanie domowe. Wczesna diagnoza pozwala wdrożyć skuteczne leczenie, poprawić jakość snu oraz zmniejszyć ryzyko poważnych powikłań zdrowotnych.
